Wrota Podkarpackie
Wrota  >  Turystyka  >  Atrakcje turystyczne  >  Jezioro Solińskie

Jezioro Solińskie

Informację udostępniono: 08.02.2011 08:54


Zalew soliński jest największym w Polsce sztucznym zbiornikiem wodnym retencyjno-energetycznym o rekordowej pojemności 474 mln m³, powierzchni 22 km² i linii brzegowej 156 km. Powstał jako odpowiedź na potrzebę ochrony doliny Sanu przed powodziami. Jego utworzenie, podobnie jak wysiedlenia ludności w latach 1945-47, zdecydowało o współczesnym obliczu Bieszczadów i zapoczątkowało pisanie niemal od początku historii tego regionu. 

Pomysł budowy zrodził się już w okresie międzywojennym, a twórcą koncepcji zbiornika wodnego na Sanie w Solinie, jak również w Myczkowcach, był prof. Karol Pomianowski, jeden z najwybitniejszych w owym czasie hydroenergetyków i hydrologów w Polsce. 

Na początku lat sześćdziesiątych ubiegłego wieku okolice Soliny stały się bodaj największym placem budowy Polski Ludowej. W szczytowym okresie pracowało tutaj około 2 tysięcy ludzi z całego kraju. Wśród nich Kazimierz Orłoś, radca prawny na budowie, znany jednak bardziej jako autor książki „Cudowna melina”, groteskowo opisującej rzeczywistość głębokiej prowincji. Tutaj także powstawały przynajmniej w części książki Pawła Jasienicy, odwiedzającego pracującą przy budowie zbiornika córkę Ewę Beyer. Natomiast sam plac budowy posłużył jako scenografia do filmu „Chudy i inni” (1967 r.), powstałego na kanwie opowiadania Władysława Dymnego. 

fot. Waldemar SosnowskiPowstała w Solinie zapora typu ciężkiego liczy sobie 644 m długości i 82 m wysokości, jej kubatura sięga 760 mln m³, zaś waga przekracza 2 mln ton. Gdyby z betonu do niej użytego odlać sześciany o boku dł. 1m i ułożyć je jeden za drugi, to powstałby mur od Soliny aż po wyspę Wolin. Maksymalne spiętrzenie wody przy zaporze wynosi 60 m i sięga wówczas poziomicy 421,5 m, natomiast dopuszczalne minimum to 41,5 m. Pojemność retencyjna zbiornika wynosi 300 mln m³. Istniejąca przy zaporze elektrownia o mocy 120 MW wytwarza rocznie do 150 mln KWh energii. Na zalewie znajdują się trzy wyspy: Duża, Skalista i Mała, zwana Zajęczą. Przy wyjątkowo niskim stanie wody wynurza się wyspa, zwana Zjawą. W lecie średni poziom wody sięga 416 m n.p.m. Największa głębia 48-50 m jest przy zaporze i w fiordzie Nelsona. 
Spiętrzone wody zalewu zalały znaczne obszary kilku wsi: Chrewtu, Teleśnicy Sannej, Rajskiego, Sokolego, Soliny z przysiółkami, Wołkowi, Zawozu. Na dnie zalewu znalazło się 5 cmentarzy, częściowo ekshumowanych.
Niemal od samego początku istnienia zapora posłużyła do koncentracji bazy wypoczynkowo-rekreacyjnej. Powstały tutaj licznie ośrodki wczasowe, stałe i sezonowe, rozwinęła się także infrastruktura agroturystyczna.
Zalew soliński sprzyja w głównej mierze turystyce wodnej, realizowanej poprzez kilkanaście ośrodków żeglarskich i przystani jachtowych umiejscowionych wokół zalewu. Sezon żeglarski na zalewie solińskim trwa od maja do listopada, przy czym najlepsze żeglowanie ze względu na wiatr jest w maju i czerwcu oraz we wrześniu i październiku. Wówczas wiatr osiąga prędkość 5-7 m/s, zaś w porywach 15-17m/s. W lipcu i sierpniu natomiast 3-4 m/s. Najkorzystniej żegluje się w godzinach 10-18. Najwyższe fale osiągają 50-70 cm. Wiosną i jesienią występują liczne zamglenia. Zalew soliński jest szczególnie atrakcyjny dla żeglarzy preferujących dużą zmienność wiatrów. 

Wypożyczalnie sprzętu pływającego 

  • OW MSW „Jawor” Polańczyk, tel. (0-13) 4692077,tel. kom. 691204695, 608292961
  • WZW „Jawor” Solina, tel. (0-13) 4688145
  • Hotel „Energetyk” Myczkowce, tel. (0-13) 4618031
  • OW „Bieszczady” Myczkowce, tel. (0-13) 4618042
  • OSW „Organika-Sarzyna” Zawóz, tel. (0-13) 4692545, (0-17) 2413231
  • ZW „Wyspa” Polańczyk,  tel. (0-13) 4692746, 4692747, 4703626, fax (0-13) 4703625 
  • OWR „Stomil – ZJAWA” w Polańczyku, tel. (0-13) 466 61 39, tel. kom. 691 399 200, www.sanatorium-stomil.com.pl, e-mail: zjawa@sanatorium-stomil.com.pl  
  • KOZŻ „Krosno” Polańczyk, tel. (0-13) 4666138, tel. kom. 604246569, www.kozz.prv.pl, e-mail: ozzkrosno@poczta.onet.pl
  • CWS „Unitra” Polańczyk,  tel. (0-13) 4692331, fax (0-13) 4692382, www.unitra.of.pl, e-mail: unitra@os.pl
  • OLW „Dedal” Polańczyk, tel./fax (0-13) 4692008, (0-13) 4692009, (0-13) 4692030
  • BWOPR Polańczyk – Cypel, baza centralna , tel. kom. 607112112, 607384523
  • OUW „Biała Flota” Solina, tel./fax (0-13) 4691821, tel. kom. 604109337, 601441017, 602639818, www.bieszczady.net.pl/bialaflota, e-mail: bialaflota@op.pl
  • TRAMP Polańczyk – kursy statkiem , tel. kom. 604484715 

Niezwykłą atrakcją turystyczną zalewu solińskiego są rejsy statkami bieszczadzkiej floty, wypływającymi z Polańczyka i Soliny, organizowane przez: 

Bezpieczeństwa amatorów turystyki wodnej strzegą ratownicy Bieszczadzkiego Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego oraz Policja Wodna. 
W 1974 r. leżący nad zalewem solińskim Polańczyk uzyskał statut uzdrowiska. Występujące tutaj wody mineralne: wodoro-chlorkowo-sodowe, wodoro-węglowo-chlorkowe i wodoro-węglowo-chlorkowo-bromowo-jodowe oraz swoisty klimat pozwalają na leczenie wielu schorzeń, w tym chorób układu moczowego i układu oddechowego. 

Oficjalna strona Zespołu Elektrowni Wodnych Solina-Myczkowce http://www.solina.pl

Jednakże zalew soliński to nie tylko żegluga. Teren, na którym powstał, od wieków leżał w swoistym tyglu, który spajał różnorodność etniczną i religijną w jednakowo trudnych dla wszystkich osiedlających się warunkach przyrodniczych. I tak było do połowy XX w. przez niemal 500 lat. Okres II wojny światowej, a zwłaszcza masowych wysiedleń i kończącej je akcji „Wisła” po wojnie zaburzył ciągłość kulturową tych terenów. Odeszli stanowiący tutaj większość Rusini, odeszli Żydzi, a więc dwie dominujące w swoim czasie grupy etniczne. Resztę stało się „łupem” barbarzyństwa i czasu. Niewiele pamiątek po Bojkach – bieszczadzkich góralach, pozostało do dzisiaj, tak jak niewiele już śladów bytności na tych terenach Żydów. Te nieliczne pozostałości kultury materialnej stwarzają szansę rozwój turystyki refleksyjnej.

Wokół zalewu solińskiego jest wiele fascynujących miejsc, które warto zobaczyć i co nieco o nich wiedzieć. 


Przy małej obwodnicy   czytaj więcej...

Druga strona zalewu    czytaj więcej...

Zamieścił: Krystian Ciejka
Kontakt   •    Mapa portalu   •    Co to są Wrota Podkarpackie?

Copyright © 2006 Urząd Marszałkowski Województwa Podkarpackiego
Realizacja COMARCH